# TUS Puanı Nasıl Hesaplanır 2026: Net'ten Puana Gerçek Dönüşüm

> TUS puanı netten nasıl çıkar? T, K ve A puan türleri, ÖSYM'nin dört adımlı dönüşüm zinciri, %5 kesinti, 45 barajı ve 85 tavanı — 2026 Mart dönemi sabitleriyle doğrulanmış 11 gerçek net profili üzerinden.

Kaynak: https://tusindex.com/blog/tus-puani-nasil-hesaplanir-2026
Yayın: 2026-08-03 · Yazar: Dr. Talha Gürsoy · 8 dk okuma · Konular: TUS, TUS puan hesaplama, TUS puan türleri, net hesaplama, 2026

![TUS puanı nasıl hesaplanır](/images/blog/tus-puani-nasil-hesaplanir-2026.webp)

Sınavda **hiç soru çözmeyen** bir aday 2026 Mart döneminde 41,83 Temel puan alıyor. İki testte de **100 doğru** yapan aday 85,00 alıyor. Yani 200 sorunun tamamı, puan cetvelinde yalnızca **43 puanlık** bir aralığa karşılık geliyor.

TUS puanının kafa karıştırmasının asıl sebebi bu: puan, netin kendisi değil; netin sıkıştırılmış ve kaydırılmış bir görüntüsü. Bu yazıda o dönüşümün her adımını, 2026 Mart dönemine ait gerçek çıktılarla açıyoruz.

## Üç puan türü: T, K ve A

TUS'ta iki test var — her biri 100 soruluk **Temel Tıp Bilimleri Testi (TTBT)** ve **Klinik Tıp Bilimleri Testi (KTBT)**. Ama puan tek değil. Aynı iki netten, farklı ağırlıklarla üç ayrı puan üretiliyor:

| Puan türü | Açılımı | Temel testin ağırlığı | Klinik testin ağırlığı | Ne işe yarar |
|---|---|---:|---:|---|
| **T** | Ağırlıklı Temel Tıp Bilimleri Puanı | %60 | %40 | Temel bilim dalları yerleştirmesi |
| **K** | Ağırlıklı Klinik Tıp Bilimleri Puanı | %40 | %60 | Klinik dalların yerleştirmesi |
| **A** | Aile Hekimliği Puanı | — | — | Aile hekimliği programlarına yerleştirme |

A puanının ağırlıkları T ve K'den ayrı bir formülle, ÖSYM kılavuzunda tanımlanır — bu yazıda T ve K'nın dönüşümünü açıyoruz.

Dikkat edilmesi gereken nokta: **T puanı bile klinik netlerinizi içerir.** T'yi "temel bilimler puanı" diye okuyup klinik testi boşlamak, kendi T puanınızın %40'ını gönüllü olarak feda etmek demektir. Aynısı tersine de geçerli.

Ağırlıklar sabit de değil: **2024 Ağustos'a kadar 0,7 / 0,3'tü, o dönemden itibaren 0,6 / 0,4 oldu.** Yani 2023 döneminde geçerli olan bir hesap, bugün yanlış sonuç verir. Eski dönem tablolarıyla kendi puanınızı tahmin etmeye çalışmayın.

Hangi uzmanlık dalının hangi puan türüyle yerleştirdiğine gelince: genel kural, temel bilim dallarının T, klinik dalların K puanını kullandığıdır. Ancak dal bazında **resmî puan türü eşleme verisi** 2026-1 dönemi için elimizde henüz yok — tusindex veri setinde 42 uzmanlığın hiçbirinde bu alan dolu değil. Bu yüzden bir dalın puan türünü kesin bilmeniz gerekiyorsa ÖSYM kılavuzunun ilgili tablosuna bakın; biz olmayan veriyi tahminle doldurmuyoruz.

## Netten puana: dört adımlı zincir

ÖSYM'nin kılavuzda tarif ettiği zincir şu:

**1. Ham puan.** `ham = D − Y/4`. Dört yanlış bir doğruyu götürür; boş bırakılan soru hiçbir şey götürmez. İki test için ayrı ayrı hesaplanır.

**2. Standart puan.** `SP = 50 + 10·(ham − μ)/σ`. Burada μ o testin tüm adaylardaki ortalaması, σ standart sapması. Bu adım sayesinde puanınız yalnız kendi netinize değil, **o dönemki adayların netine** de bağlı hâle gelir. Sınav zorsa μ düşer, aynı net daha yüksek standart puan üretir.

**3. Ağırlıklı puan.** `AP = w_T·SP_T + w_K·SP_K` — yukarıdaki tablodaki ağırlıklarla.

**4. Dönüşüm.** `Puan = 55 + 30·[7(AP − X) − S] / [7(EBAP − X) − S]`. X ve S ağırlıklı puanların ortalaması ve standart sapması, EBAP ise **en büyük ağırlıklı puan** — yani o dönemin en iyi adayı. Bu formül, ölçeği 55 merkezli ve en tepesi 85 olan bir cetvele oturtur.

Bu dört adımın hepsi **doğrusal (afin) işlemlerdir.** Açıldığında zincir tek satıra iner:

```
Puan = A + B_T · ham_T + B_K · ham_K
```

Pratik sonucu şu: yedi ayrı ÖSYM istatistiğini (μ_T, σ_T, μ_K, σ_K, X, S, EBAP) bilmenize gerek yok. **Dönem ve puan türü başına yalnız üç sabit** yeterli. tusindex'in [puan hesaplayıcısı](/tus-puan-hesaplama) da bu üç sabiti dönem dönem tutar; ağırlıklar 2024'te değiştiği için hiçbir katsayı koda gömülmez.

Sabitler hakkında dürüst not: 2026 Mart dönemi sabitleri ÖSYM'nin yayımladığı bir belgeden **doğrudan alınmış değil**, bağımsız bir kaynağın çıktısı üzerinden en küçük kareler yöntemiyle geri çözüldü ve maksimum artığı 0,0006. Bu yüzden arayüzde **tahmini** rozetiyle gösteriliyor. Doğru olduğuna inanıyoruz, kesinleşmiş demiyoruz.

## Üç somut senaryo (2026 Mart dönemi)

Aşağıdaki üç profil, hesaplayıcının bağımsız kaynakla doğrulandığı 11 regresyon profilinden seçildi. Tüm profillerde iki hesabın farkı **±0,001'in** altında.

| # | Temel (D/Y) | Klinik (D/Y) | ham_T | ham_K | **T puanı** | **K puanı** | K, %5 kesintili |
|---|---|---|---:|---:|---:|---:|---:|
| İyi | 80 / 10 | 75 / 15 | 77,50 | 71,25 | **77,069** | **76,003** | 72,202 |
| Orta | 62 / 24 | 71 / 19 | 56,00 | 66,25 | **69,875** | **70,173** | 66,665 |
| Baraj üstü | 45 / 40 | 50 / 35 | 35,00 | 41,25 | **59,332** | **58,916** | 55,970 |

İlk satırı adım adım okuyalım: 80 doğru ve 10 yanlış, `80 − 10/4 = 77,50` ham puan verir. Klinikte 75 doğru 15 yanlış, `75 − 15/4 = 71,25`. Bu iki sayı dönem sabitleriyle çarpılıp toplandığında T = 77,069 ve K = 76,003 çıkar.

Buradaki asıl mesaj tablonun **son iki sütununun birbirine yakınlığı.** Üç profilde de T ile K arasındaki fark 1 puanın altında — çünkü her iki testte de benzer performans gösteriliyor. Fark, dengesiz profillerde açılıyor:

| # | Temel (D/Y) | Klinik (D/Y) | **T puanı** | **K puanı** | Aradaki fark |
|---|---|---|---:|---:|---:|
| Temel ağırlıklı | 90 / 5 | 40 / 45 | **72,950** | **66,575** | 6,38 |
| Klinik ağırlıklı | 40 / 45 | 90 / 5 | **65,795** | **70,761** | 4,97 |

Aynı toplam netle, hangi testte iyi olduğunuza göre T ve K puanları taban tabana zıt yönde ayrışıyor. **Hedef branşınız hangi puan türünü kullanıyorsa, o testteki netiniz iki kat kıymetlidir.** Klinik dallara hazırlanıp temel bilim derslerini ihmal etmek K puanınızın %40'ını, tersi ise T puanınızın %40'ını riske atmak demek.

Kabaca bir sezgi olarak: T puanında temel testteki bir net yaklaşık **0,29**, klinik testteki bir net yaklaşık **0,17** puan getiriyor. K puanında ilişki tersine dönüyor: klinik testteki bir net ≈ **0,28**, temel testteki bir net ≈ **0,21** puan. Bu değerler dönem sabitlerinden türetilmiş yaklaşık büyüklüklerdir, kalıcı katsayı değil.

## Sıfır net, 45 barajı ve 85 tavanı

Puan cetvelinin uçları çoğu adayın beklediği yerde değil:

- **Hiç net yapmayan aday sıfır almaz.** 2026 Mart döneminde 0 net → T 41,834, K 40,269. Puan formülü 55 merkezli bir ölçek kurduğu için taban 40'lardan başlar.
- **45 barajı** (yerleştirme için gereken en düşük puan) bu yüzden sanıldığından yakındır. İki testte de eşit net yaptığınızı varsayarsak, T puanında 45'e ulaşmak için yaklaşık **6,75 ham puan** — yani her iki testte **26 doğru, 74 yanlış** — yetiyor. K puanında karşılığı yaklaşık 9,79 ham puan. Barajı geçmek, sınavı kazanmakla aynı şey değil; sadece tercih yapma hakkı verir.
- **85 tavanı bir kırpmadır**, formülün doğal çıktısı değil. Afin model, iki testte 100 doğru yapan adaya T için ≈88,7, K için ≈88,6 verirdi. ÖSYM dönüşüm formülünde AP = EBAP olduğunda `55 + 30 = 85` çıkar ve üstü kesilir. Pratikte bu, **tepede puanların sıkıştığı** anlamına gelir: son birkaç net, puanınıza artık eskisi kadar yansımaz.
- **%5 kesinti** ayrı bir katmandır ve herkese uygulanmaz. Uygulandığında hesaplanan puanın %95'i alınır: yukarıdaki ilk senaryoda K = 76,003 → 72,202. Kesintili puanla 45 barajını geçmek için gereken net doğal olarak daha yüksektir.

Bu dördü aynı anda çalıştığı için "kaç net kaç puan yapar" sorusunun tek satırlık cevabı yok. Aralıkları görmek isterseniz [net–puan tablosu](/tus-net-puan-tablosu) dönem sabitleriyle üretilmiş tam dökümü veriyor; barajın net karşılığını daha ayrıntılı tartıştığımız [TUS barajı kaç net gerekir](/blog/tus-baraji-kac-net-gerekir-2026) yazısı da yardımcı olur.

## Testlerin içi: neti nereden toplayacaksınız

Puanı hangi derslerin taşıdığını bilmek, net planlaması yapmayı kolaylaştırır. 2026-TUS 2. Dönem kılavuzundaki dağılım şöyle:

| Temel Tıp Bilimleri Testi | Soru | Klinik Tıp Bilimleri Testi | Soru |
|---|---:|---|---:|
| Tıbbi Biyokimya | 18 | Dâhiliye Grubu | 35 |
| Tıbbi Mikrobiyoloji | 18 | Cerrahi Grubu | 30 |
| Tıbbi Patoloji | 18 | Pediatri | 25 |
| Tıbbi Farmakoloji | 18 | Kadın Hastalıkları ve Doğum | 10 |
| Anatomi | 13 | | |
| Fizyoloji | 8 | | |
| Histoloji ve Embriyoloji | 7 | | |

Temel testte dört ders (biyokimya, mikrobiyoloji, patoloji, farmakoloji) tek başına **72 soru** taşıyor. Klinik testte dâhiliye ve cerrahi grubu birlikte **65 soru**. Puan hesabının doğrusal olduğunu hatırlayın: bir netin katkısı hangi dersten geldiğine bakmaz, dolayısıyla çalışma önceliğini soru sayısı belirler.

## Sonuç: önce hesapla, sonra tercih et

Üç pratik çıkarım:

1. **İki testi de çalışın.** Hedefiniz ne olursa olsun diğer test puanınızın %40'ını belirliyor.
2. **Puanınızı dönem sabitiyle hesaplayın**, eski dönem tablolarıyla değil — ağırlıklar 2024'te değişti, dönüşüm sabitleri her dönem değişiyor.
3. **Puan tek başına anlamsızdır.** Anlamı, o puanla hangi programlara yerleşilebildiğidir.

Netlerinizi girip dönem sabitleriyle T ve K puanınızı görmek için [TUS puan hesaplama](/tus-puan-hesaplama) aracını kullanın. Puanınız elinizdeyken bir sonraki adım [puanınıza göre bölümler](/tus-puanima-gore-bolumler): aynı puanla hangi uzmanlık dallarının hangi kurumlarında taban puanın altında kaldığınızı, hangilerinde üstünde olduğunuzu program program gösterir.

Program bazında taban puanların kendisi [TUS taban puanları](/tus-taban-puanlari) sayfasında, dönemin kontenjan dağılımı [TUS kontenjanları](/tus-kontenjanlari) sayfasında. 2026 ilk dönem yerleştirmesinin uzmanlık dalı bazında ne söylediğini merak ediyorsanız, 2.898 program satırını [taban puan analizi yazısında](/blog/tus-taban-puanlari-2026-1-donem-analizi) tek tek çıkardık.


---

## İlgili sayfalar

- [TUS Barajı 2026: Kaç Net Yapmalısınız? Puan Hesaplama Rehberi](https://tusindex.com/blog/tus-baraji-kac-net-gerekir-2026)
- [2026 TUS 2. Dönem Sonuçları: Kaç Net Kaç Puan ve Kaçıncı Sıra?](https://tusindex.com/blog/2026-tus-2-donem-sonuclari-kac-net-kac-puan)
- [TUS Kaynak Serileri Sözlüğü 2026: Target, Up-to-date, CompacTus, Prospektüs, Şampiyonların Notu Hangisi Kimin?](https://tusindex.com/blog/tus-kaynak-serileri-sozlugu-2026)
- [Tüm yazılar](https://tusindex.com/blog)

tusindex bağımsız bir karşılaştırma platformudur: hiçbir dershane, yayınevi veya eğitim kurumundan finansman almaz. Veriler dershanelerin kamuya açık kataloglarından ve ÖSYM'nin resmî belgelerinden derlenir.